قلعه حیدرآباد در جنوب شرق خاش از جمله آثار تاریخی مهم شهرستان خاش به شمار می‌رود.این قلعه درسال ۱۹۲۰ میلادی (۱۲۹۹ هجری شمسی) توسط شخصی به نام عیدوخان ساخته شد و تا سال ۱۱۳۰۷ هجری شمسی به‌عنوان محل سکونت همین شخص و خانواده‌اش مورد بهره‌برداری قرار گرفت. تاریخ ساخت این قلعه تاریخی با معماری جالب و دیدنی مربوط به اواخر دوران حکومت قاجار بوده است.

قلعه حیدر آباد ، یادگاری از دوران قاجار

نیروهای انگلیسی به سرپرستی ژنرال دایر که در سال ۱۲۹۵ به بهانه همکاری سرداران بلوچ با قوای آلمانی به بلوچستان حمله کردند مدتی از این قلعه به عنوان محل نگهداری آذوقه و مهمات استفاده می کردند.

قلعه حیدرآباد دارای برجها و طاقهای هلالی زیبایی است و مصالح این بنا بطور کامل از خشت خام و گل که از سوی سازمان میراث فرهنگی مورد مرمت و بازسازی قرار گرفته است.

نقشه اصلی قلعه حیدرآباد به صورت مستطیل بوده که با اضافه شدن چند اتاق و دیوار در قسمت جنوب شرقی آن نقشه به بنایی ذوزنقه ای شکل تبدیل شده است. در ساخت و تکمیل این بنا از تزئینات معماری خاصی بهره گرفته نشده است.تنها تزئینات کنگره ای شکل نیم دایره ای متمایل به بیضی و تیرکش های تعبیه شده در قسمت فوقانی حصار خارجی و تزئینات کادربندی اتاقک های نگهبانی بالای سر در ورودی ها و همچنین خشت چینی نیم دایره ای، قوس سردر ورودی اتاق ۸ ضلع غربی حیاط مرکزی بخش سوم قلعه و تزئینات کاربردی آن از عناصر تزئین معماری این اثر است.

قلعه حیدر آباد ، یادگاری از دوران قاجار

پس از اینکه قلعه به صورت نیمه مخروبه رها شد؛ سازمان میراث فرهنگی استان سیستان و بلوچستان اقدام به مرمت و بازسازی آن کرد و هم اینک از بخش سوم آن که مورد مرمت قرار گرفته به عنوان پاسگاه انتظامی حفاظت آثار تاریخی استفاده می شود.همچنین اکنون از بخش شمالی معماری و قسمتی از معماری بخش دوم اتاق های ضلع غربی حصار، روستاییان منطقه به عنوان محل نگهداری دام و انبار علوفه استفاده می کنند.

تالاب لیپار ، یکی از جاذبه های بی نظیر چابهار

این اثر  که از جاذبه های تاریخی خاش میباشد،در تاریخ ۱۸ اردیبهشت ۱۳۸۰ با شماره ثبت ۳۸۲۵ به‌ عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

???? : zahedan.irib،citypedia
نویسنده

یک نظر بنویسید