سنگ‌ نبشته بیستون بزرگترین سنگ‌نوشتهٔ جهان، نخستین متن شناخته شدهٔ ایرانی و از آثار دودمان هخامنشیان (۵۲۰ پ. م) واقع در شهر بیستون از توابع شهرستان هرسین در سی کیلومتری شهر کرمانشاه بر دامنه کوه بیستون است.

کتیبه بیستون ، بزرگترین سنگ‌ نبشته جهانسنگ‌ نبشته بیستون یکی از مهمترین و مشهورترین سندهای تاریخ جهان و مهم‌ترین متن تاریخی در زمان هخامنشیان است که شرح پیروزی داریوش بزرگ را بر گوماته مغ و به بند کشیدن یاغیان را نشان می‌دهد.

کتیبه بیستون ، بزرگترین سنگ‌ نبشته جهان

کتیبه بیستون کرمانشاه

برخی از پژوهشگران بیستون را که به نام های بغستان، بگستان، بهیستون، بهستون، بهستان و بیستون در متن های قدیم و جدید آمده است برگرفته از واژه بق به معنی خدا دانسته اند و بدین ترتیب احتمالاً جایگاهی مذهبی و نیایشی به شمار می رفته است.

کتیبه بیستون ، بزرگترین سنگ‌ نبشته جهان

کتیبه بیستون کجاست؟

در خصوص تاریخچه مشرق زمین، بیستون با افسانه های خسرو شیرین زمینه ای برای طبع آزمایی سخنوران پارسی گوی فراهم آورده است. پیش از کوشش مستشرقان و ترجمه کتیبه ها، افسانه هایی که زاییده فکر و خیال لطیف شاعران بود، بیستون را تنها کوهی افسانه ای معرفی می کرد.

کتیبه بیستون ، بزرگترین سنگ‌ نبشته جهان

در ناحیه بیستون به دلیل شرایط مساعد آب و هوایی و موقعیت خاص جغرافیایی تقریباً از هر دوره اثری از آن دیده می شود، این آثار از عصر شکار شروع شده و به دوران معاصر ختم می شود. غار شکارچیان، غار آفتاب، غار دودر، غار تاریک از دوران غارنشینی، نیایشگاهی از دوره ماد، کتیبه داریوش از دوره هخامنشی، نقش برجسته هرکول از دوره سلوکی، نقوش مهرداد، گودرز، بلاش و محوطه پارتی از دوره ساسانی، کاروانسرای ایلخانی، کاروانسرای صفوی و کتیبه شیخ علیخانی از آثار دوران اسلامی این مجموعه است.

کتیبه بیستون که یکی از جاذبه های گردشگری و تاریخی کرمانشاه می باشد در ۲۳ تیرماه سال ۱۳۸۵ هجری شمسی در فهرست آثار ملی ثبت شده و جزء هشتمین اثر ایران به ثبت آثار جهانی رسیده است. حتما در تور شیراز گردی از این جاذبه تاریخی دیدن کنید.

کتیبه بیستون ، بزرگترین سنگ‌ نبشته جهان

کتیبه بیستون متعلق به داریوش بزرگ هخامنشی و در فاصله ده ها متری از سطح زمین و روی کوه بیستون قرار دارد. با توجه به نوشته های تاریخ نویس یونانی دیودور سیسیلی، نام بیستون به تلفظ پهلوی آن بهیستون شناخته و تغییر آوا داده است.

داریوش بزرگ، به عنوان کهن ترین تاریخ نویس ایرانی برای نگاشتن سنگ نوشته بیستون مطرح شده است. داریوش بزرگ برای اینکه مردم زمان خود و آینده را در جریان قدرت و نخستین سال های حکومتش قرار دهد بر سر شاهراه مرکز و غرب ایران به بین النهرین که محل عبور کاروان ها و نظامیان بود این سنگ نوشته را ایجاد نمود. در این سنگ نوشته جریان سالی را که داریوش در جنگ با شاهان دروغزن سپری کرد و ۱۹ شورش را فرو نشاند، بیان شده است.

کتیبه بیستون ، بزرگترین سنگ‌ نبشته جهان

با نگاه به کتیبه بیستون داریوش در کوه بیستون اطلاعات ارزنده ای از قبیل آشنا شدن با خط میخی پارسی، پوشاک، آرایش، اسلحه شناسی و تفکرات و اعتقادات مذهبی مردمان در زمان حکومت هخامنشیان کسب می کنیم.

کتیبه بیستون ، بزرگترین سنگ‌ نبشته جهان

ترجمه کتیبه بیستون در کوه بیستون

مهم ترین سخنان داریوش که در سنگ نبشته کتیبه بیستون بیان شده، بدین صورت است:

شناسایی و خصوصیات داریوش، گستره و عرصه حکومتی داریوش، داستان سرکوبی شورش گئومات، داستان های شورش سرزمین های دیگر و سرکوبی آنها، منزه دانستن داریوش از هرگونه جرم و زشتی، توصیه به حفظ کتیبه و درخواست از مردمان آینده.

کتیبه بیستون ، بزرگترین سنگ‌ نبشته جهان

خطوط و زبان سنگ نبشته کتیبه بیستون در آینده به دلیل تغییر زبان مردمان به فراموشی رفت. اینگونه بود که کسی توانایی خواندن متون را نداشت و کتیبه بیستون داریوش را به فرهاد و عشقش شیرین نسبت دادند. در اوایل دهه ۱۸۴۰ میلادی، هنری رالینسون انگلیسی افسر ارتش انگلیس برای ماموریت به ایران فرستاده شد و موفق به ترجمه خطوط سنگ نبشته بیستون شد. مدتی هم در اواخر سال ۱۸۵۰ میلادی، وزیر مختار انگلستان در ایران شد. سال های بعد ترجمه دقیقتر کتیبه بیستون توسط اشخاص دیگری صورت پذیرفت.

کتیبه بیستون ، بزرگترین سنگ‌ نبشته جهان

ارتفاع سنگ نوشته کتیبه بیستون در کوه بیستون حدود ۸ متر و طول آن ۲۲ متر است. در وسط این سنگ نبشته ۵ ستون که به خط میخی فارسی باستان در ۵۲۵ سطر نوشته شده به چشم می خورد. اهورا مزدا با چهره انسانی برروی این ستون ها قرار گرفته است. تاج تابناکی که روی سر اهورامزدا قرار گرفته نشانه خدایی بودن اوست. اهورامزدا حلقه ای را با دست چپ به سمت داریوش دراز کرده و بدین ترتیب قدرت پادشاهی خویش را به داریوش می بخشد.

کتیبه بیستون ، بزرگترین سنگ‌ نبشته جهان

بلند کردن دست راستش به منزله  خواهان نیکی و برکت برای داریوش است. داریوش نیز دست راست خود را به جهت دعا سمت اهورامزدا دراز و در دست دیگرش کمانی را گرفته است. داریوش، گئومات را زیر پای راست خود انداخته و پشت گئومات، تیگرا خائودا، رهبر قبیله سکاها و ۸ نفر از غاصبین تخت پادشاهی  که به وسیله زنجیر به هم متصل شده اند قرار گرفته است. در پشت داریوش نیز گبری و کماندار آسپاتینا وجود دارند.

کتیبه بیستون کرمانشاه یکی از جاذبه های دیدنی کرمانشاه و بزرگترین سنگ نبشته جهان است که در سال ۲۰۰۶ میلادی توسط سازمان یونسکو در فهرست میراث فرهنگی جهان به ثبت رسید.

عکس های بیستون کرمانشاه

کتیبه بیستون ، بزرگترین سنگ‌ نبشته جهان

کتیبه بیستون ، بزرگترین سنگ‌ نبشته جهان

منبع : fa.wikipedia،eneshat
نویسنده

یک نظر بنویسید