استان فارس علاوه بر آثار تاریخی شهرتیافتهاش، گنجینهای از عارضههای طبیعی و شگفتانگیز را در دل کوهستانهای زاگرس جای داده است. یکی از بکرترین، جذابترین و خنکترین مقاصد طبیعتگردی این استان در روزهای گرم سال، تنگه گمبیل سپیدان است. این تنگه با رودخانهای خروشان، حوضچه پرآب، پوشش گیاهی متراکم و صخرههای مرتفع، همانند بهشتی پنهان است که عبور از میان آبهای گوارای آن، تجربهای فراموشنشدنی از آبنوردی و هیجان را برای مسافران رقم میزند.
تنگه گمبیل کجاست؟ (آدرس و مسیر دسترسی)
تنگه گمبیل در بخش همایجان شهرستان سپیدان و در نزدیکی روستای ساربانان (از توابع دهستان ششپیر) واقع شده است. این منطقه حدود ۱۲۰ کیلومتر با شیراز فاصله دارد و اواخر مسیر تا شهرستان اردکان (مرکز سپیدان) مسافتی بسیار کوتاه است. همچنین این منطقه در نزدیکی یکی دیگر از شاهکارهای طبیعی سپیدان یعنی آبشار مارگون سپیدان قرار دارد.
مسیر دسترسی از شیراز: برای رسیدن به تنگه گمبیل، از شیراز به سمت سپیدان حرکت کنید. پیش از رسیدن به اردکان، وارد جاده بخش همایجان شده و به سمت روستای ساربانان ادامه مسیر دهید. پس از پارک خودرو در اطراف روستا، پیمایش پیاده در امتداد رودخانه و باغات گردو و سپیدار آغاز میشود.
ویژگیها و جاذبههای طبیعتگردی تنگه گمبیل
تنگه گمبیل سرچشمه اصلی رودخانه ششپیر است؛ رودی پرآب و حیاتی که آب زلال آن از ذوب شدن برفهای ارتفاعات رنج و سپیدان تأمین میشود. پیمایش این تنگه همانند تنگه دم اسب شیراز، آمیزهای از کوهپیمایی، رودخانهنوردی و عبور از میان باغات سرسبز است.
مهمترین جذابیتهای این منطقه عبارتند از:
- پوشش گیاهی غنی و باغات گردو: ابتدای مسیر پیمایش از میان باغات پرپشت گردو، انجیر، سیب و درختهای سپیدار میگذرد که سایهساری دلپذیر در طول راه ایجاد میکنند.
- آبنوردی در دیوارههای تنگ: در بخشهایی از مسیر، دیوارههای صخرهای بلند به هم نزدیک شده و راهی جز گام برداشتن درون آب خنک رودخانه باقی نمیگذارند.
- دیدنیهای تاریخی و غارهای کوچک: در طول مسیر صخرهای، بناهای سنگی قدیمی، کبوترخانهها و غارهای کوچکی وجود دارند که نشانی از قدمت زندگی انسان در این دره کوهستانی است.
- چشمههای خنک گوارا: جوشش چشمههای متعدد از دل سنگها در طول مسیر، طراوت دوچندانی به هوای دره میبخشد.
بهترین زمان بازدید و سفر به تنگه گمبیل
بهترین فصل برای پیمایش و سفر به تنگه گمبیل، فصل تابستان (از خرداد تا اواخر شهریور) است. در این دوره، گرمای شدید مناطق جنوبی با هوای مطبوع و آب بسیار خنک تنگه تعدیل شده و شرایط برای رودخانهنوردی ایدهآل است. فصل بهار نیز زیباییهای سرسبز فراوانی دارد، اما به دلیل حجم زیاد آب خروشان و برودت زیاد، پیمایش کامل آن نیاز به تجهیزات بیشتری دارد.
تجهیزات و نکات مهم در پیمایش تنگه گمبیل
برای پیمایش ایمن و لذتبخش در تنگه گمبیل رعایت نکات زیر ضروری است:
- صندل یا کفش مخصوص آبنوردی: به دلیل راه رفتن مداوم روی سنگهای کف رودخانه، داشتن کفش مناسب آبنوردی با زیره محکم الزامی است.
- کاور ضدآب (درایبگ): برای حفاظت از وسایل الکترونیکی، تلفن همراه و لباسهای زاپاس در برابر خیس شدن حتماً از کوله یا کیف ضدآب استفاده کنید.
- آمادگی بدنی مناسب: مسیر پیادهروی و آبنوردی حدود ۳ تا ۵ ساعت (رفت و برگشت) زمان میبرد، بنابراین داشتن آمادگی جسمانی نسبی لازم است.
- حفظ محیط زیست: این منطقه بکر زیستگاه جانوری و گیاهی ارزشمندی است؛ لطفاً تمام پسماندها و زبالههای خود را از منطقه خارج کنید.
