تنگه درکش ورکش یکی از شگفتانگیزترین و مهیجترین عوارض طبیعی در استان چهارمحال و بختیاری است. این دره عمیق و کوهستانی که در مسیر جاده شهرکرد به اردل و در نزدیکی شهر جونقان قرار دارد، از دیرباز بهعنوان یکی از مهمترین و در عین حال سختترین گذرگاههای ارتباطی میان دشت اصفهان و فلات مرکزی به استان خوزستان شناخته میشده است. عبور رودخانهای خروشان از میان دیوارههای صخرهای و بلند، آبوهوای خنک کوهستانی و طبیعت وحشی این منطقه، تنگه درکش ورکش را به مقصدی محبوب برای علاقهمندان به طبیعتگردی و ماجراجویی تبدیل کرده است.
علت نامگذاری عجیب درکش ورکش چیست؟
نامگذاری این تنگه ریشه در گذرگاههای سخت، پرشیب و مالروی آن در گذشتههای دور دارد. در زمانهای قدیم که رفتوآمد عشایر و کاروانها با چهارپایانی مانند اسب و قاطر انجام میشد، به دلیل شیبهای بسیار تند، فرازونشیبهای ناگهانی و صخرهای بودن مسیر، مسافران مجبور بودند زین، جل یا بار چهارپایان را در سربالاییها به سمت جلو بکشند تا بار نیفتد (درکش) و در سرازیرهای تند، آن را به سمت عقب بکشند تا مانع از سقوط شود (ورکش). تکرار مداوم این عمل باعث شد این تنگه به نام «درکش ورکش» در میان مردم و عشایر بختیاری شهرت یابد.

موقعیت جغرافیایی و اهمیت تاریخی تنگه درکش ورکش
تنگه درکش ورکش در موقعیت جغرافیایی ۳۲ درجه و ۰۴ دقیقه شمالی و ۵۰ درجه و ۳۹ دقیقه شرقی در استان چهارمحال و بختیاری واقع شده است. این معبر کوهستانی در طول تاریخ نامهای گوناگونی همچون «راه ایلامی به گابیان»، «راه دزپارت»، «راه اتابکان»، «راه سلطانی صفوی» و «راه بختیاری» داشته است. در ادوار مختلف تاریخی، این تنگه استراتژیک نقطهای کلیدی برای دفاع و کنترل عبورومرور بوده است؛ بهطوری که دلاوران بختیاری با استفاده از موقعیت صخرهای و صعبالعاشور این تنگه، توانستند جلوی پیشروی نیروهای انگلیسی را بگیرند و آنها را متوقف سازند.

مجموعه طاقهای سنگی خان اوی (خان اوی)
یکی از مهمترین آثار تاریخی ثبتشده در ورودی این دره زیبا، بنای تاریخی «خان اوی» (خانه خان) است. این اثر که قدمت آن به دوران ساسانی تا ایلخانی بازمیگردد، مجموعهای از طاقهای سنگی است که به روش خارقالعاده «خشکه چین» (بدون ملات) و با تکنیک نخکشی گلی به شکل گهوارهای ساخته شدهاند. این طاقهای قوسی با عمق حدود ۷ متر، ارتفاع ۲.۵ متر و عرض ۳ متر، طی قرنها در برابر زلزلهها و عوامل طبیعی پابرجا ماندهاند و در گذشته بهعنوان کاروانسرا، پاسگاه و راهدارخانه جادهای مورد استفاده قرار میگرفتهاند.

آبشار کردیت؛ خروشانترین جاذبه در دل درکش ورکش
یکی از هیجانانگیزترین جاذبههای پنهان در عمق این تنگه، «آبشار کردیت» است که به وحشیترین و خروشانترین آبشار استان چهارمحال و بختیاری شهرت دارد. این آبشار در عمق دره قرار گرفته و صدای مهیب ریزش آب در میان صخرههای تنگه، فضایی بینظیر ایجاد میکند. توجه داشته باشید که دسترسی به فرود آبشار کردیت نیازمند مهارتهای صخرهنوردی، تجهیزات ایمنی و آمادگی بدنی بالا است.
مسیر دسترسی و بهترین زمان بازدید
برای دسترسی به تنگه درکش ورکش باید از شهرکرد به سمت جونقان حرکت کرده و سپس وارد جاده ارتباطی جونقان به سمت اردل شوید. این تنگه در فاصله ۱۰ کیلومتری جونقان قرار دارد. به دلیل صخرهای بودن و شیب تند دره، چشمانداز آن از روی جاده اصلی پنهان است و برای پیمایش درون تنگه باید با راهنمای محلی اقدام کنید. بهترین زمان برای بازدید از این منطقه، فصل بهار و اوایل تابستان است که جریان آب در اوج بوده و هوای مطبوعی بر منطقه حاکم است.
اگر علاقهمند به گردشگری در استان چهارمحال و بختیاری هستید، میتوانید با مطالعه راهنمای قلعه چالشتر شهرکرد یا پیمایش تالاب چغاخور، برنامهای جامع برای سفر خود به این دیار کوهستانی تنظیم کنید.














