در میان ارتفاعات سر به فلک کشیده البرز غربی و در سایهسار بلندترین قله رامسر، بهشتی بکر و دستنخورده قرار دارد که به عنوان بام ییلاقات مازندران شناخته میشود. «ییلاق لپاسر» با ارتفاعی نزدیک به ۳۰۰۰ متر از سطح دریا، مرتفعترین، خنکترین و شاید یکی از چالشبرانگیزترین مقاصد ییلاقی در شمال کشور است. جایی که جادههای ماشینرو به پایان میرسند و طبیعت بکر با دشتهای وسیع گلهای زرد، کلبههای سنگی کهن، چشمههای معدنی شفابخش و مه غلیظی که اقیانوسی از ابر را زیر پای شما میسازد، آغاز میشود. لپاسر مقصدی رویایی برای کوهنوردان، ماجراجویان و کسانی است که میخواهند برای چند روز به دور از هیاهو و تکنولوژی، زندگی در دل کوهستان را تجربه کنند.
ییلاق لپاسر کجاست و مسیر دسترسی آن چگونه است؟
ییلاق لپاسر در استان مازندران و در ارتفاعات جنوبی شهرستان رامسر واقع شده است. این دشت مرتفع در دامنههای شمالی قله باشکوه سماموس قرار دارد. برای رسیدن به این منطقه بکر، ابتدا باید خود را به شهر زیبای رامسر برسانید. از آنجا مسیر پرپیچوخم و جنگلی معروف جواهرده را در پیش بگیرید تا پس از طی حدود ۲۷ کیلومتر به ییلاق جواهرده برسید. جواهرده آخرین نقطهای است که میتوانید با خودروی شخصی طی کنید؛ چرا که از این روستا به بعد، هیچ جاده آسفالت یا خاکی مناسبی برای خودروهای معمولی به سمت لپاسر وجود ندارد.
مسیر صعود به لپاسر یک پیادهروی و کوهپیمایی نسبتاً سنگین است که بسته به آمادگی جسمانی شما بین ۴ تا ۶ ساعت زمان میبرد. مسیر اصلی پیادهروی معمولاً از جواهرده یا منطقه «نمکدره» آغاز میشود. کوهنوردان با کولهپشتیهای سنگین و با کمک راهنمایان محلی یا با دنبال کردن پاکوبها، مسیر مالرو کوهستانی را به سمت ارتفاعات بالا میروند. اگر توان پیادهروی طولانی با کوله را ندارید، میتوانید از اسبها و قاطرهایی که محلیها در ابتدای مسیر اجاره میدهند برای حمل بار یا سواری استفاده کنید. این پیمایش کوهستانی با تمام سختیهایش، از میان مراتع سرسبز و چشمههای خنک عبور میکند و تجربهای فراموشنشدنی از طبیعتگردی است.
شگفتیهای لپاسر؛ سیاه چشمه و یخچالهای طبیعی
لپاسر جاذبههای طبیعی منحصربهفردی دارد که سختی صعود را کاملاً از تن شما بیرون میکند. یکی از معروفترین این شگفتیها، چشمهای به نام «سیاه چشمه» یا «آب سیاه» است. آب این چشمه به شدت سرد و گواراست و بومیان منطقه معتقدند خواص درمانی فوقالعادهای به ویژه برای دفع سنگ کلیه و بیماریهای کلیوی دارد. بسیاری از مسافران ظرفهای خود را از آب این چشمه پر میکنند تا به عنوان سوغات شفابخش به شهر ببرند. جالب است بدانید واژه «لپا» در گویش محلی به معنای جایی است که آب در آن جریان دارد یا زمینی که همیشه مرطوب و پر آب است، که نشاندهنده فراوانی سرچشمهها در این دشت است.
علاوه بر چشمهها، به دلیل ارتفاع بسیار زیاد و سرمای کوهستان، یخچالهای طبیعی دائمی در درههای اطراف لپاسر وجود دارند. حتی در چله تابستان نیز میتوانید تکههای بزرگ برف و یخ را در شکاف صخرهها ببینید. این یخچالها سرچشمه اصلی بسیاری از رودخانههای فصلی منطقه هستند و هوای دشت را همیشه خنک نگه میدارند. اگر به جاذبههای طبیعی رامسر علاقهمندید، میتوانید در برنامهریزی سفر خود بازدید از آبشار سیاسرت را نیز بگنجانید تا پکیج طبیعتگردی شما در این منطقه کامل شود.
صعود به قله سماموس؛ ایستاده بر بلندای رامسر
یکی از دلایل اصلی شهرت لپاسر در میان جامعه کوهنوردی، موقعیت استراتژیک آن در مسیر صعود به قله سماموس است. سماموس با ارتفاع تقریبی ۳۶۰۰ متر، بلندترین قله مشرف به دریای خزر و مرتفعترین کوه در منطقه رامسر است. ییلاق لپاسر به عنوان بهترین محل برای برپایی کمپ اصلی و شبمانی کوهنوردانی است که قصد صعود به این قله را دارند. کوهنوردان معمولاً روز اول خود را به لپاسر میرسانند، شب را در کلبهها یا چادرهای خود استراحت میکنند و صبح زود روز بعد راهی قله میشوند. ایستادن بر فراز سماموس و تماشای خط ساحلی خزر و جنگلهای هیرکانی زیر پا، حسی توصیفناپذیر از فتح و آزادی را به همراه دارد.
بهترین زمان سفر به ییلاق لپاسر
به دلیل ارتفاع ۳۰۰۰ متری، لپاسر پاییز و زمستانهای بسیار سرد، طوفانی و پربرفی دارد. از اواخر مهرماه بارش برف در این منطقه آغاز میشود و تا اواسط بهار ادامه دارد؛ به طوری که در این فصول دشت کاملاً خالی از سکنه شده و جادههای مالرو آن مسدود و بسیار خطرناک میشوند. بنابراین، بهترین زمان برای سفر به ییلاق لپاسر، از اواسط خردادماه تا اواخر شهریورماه است. در این ماهها، دمای هوا در طول روز بسیار مطبوع و بهاری است و چمنزارها سرسبزترین حالت خود را دارند. اگر در تیر و مرداد از گرمای شرجی شهرهای ساحلی خسته شدهاید، هوای خنک و حتی سرد شبهای لپاسر بهترین پناهگاه برای شما خواهد بود. در همین حوالی، ییلاقات دیگری مانند گرسماسر نیز وجود دارند که مقاصد بینظیری برای سفرهای تابستانی در مازندران به شمار میروند.
اقامت در لپاسر؛ کلبههای سنگی یا کمپینگ؟
در ییلاق لپاسر هیچ هتل، مهمانسرا یا اقامتگاه بومگردی مدرنی وجود ندارد و همین امر باعث حفظ بافت سنتی و بکر بودن دشت شده است. برای اقامت در این منطقه دو گزینه پیش رو دارید:
کلبههای سنگی سنتی: بومیان و چوپانان تالشی و مازندرانی که در تابستان دامهای خود را به لپاسر میآورند، کلبههایی را با مصالح طبیعی نظیر سنگ و چوب ساختهاند. برخی از این کلبههای سنگی ساده در فصول گرم سال به کوهنوردان و گردشگران اجاره داده میشوند. این کلبهها فاقد برق شهری، لولهکشی آب گرم یا تختخواب هستند و گرمایش آنها معمولاً با بخاریهای هیزمی یا نفتی تامین میشود. خوابیدن در این کلبههای سنگی در میان سوز سرد شبانه کوهستان، حس و حالی نوستالژیک و کوهستانی دارد.
کمپینگ و برپایی چادر: اگر تجهیزات کامل کوهنوردی و کمپینگ دارید، دشتهای مسطح لپاسر یکی از زیباترین نقاط ایران برای چادر زدن است. خوابیدن در کیسهخواب زیر سقف آسمانی که به دلیل نبود آلودگی نوری، کهکشان راه شیری را به وضوح نشان میدهد، تجربهای فراموشنشدنی است. البته باید چادر خود را در نقاط بادگیر برپا نکنید و حتماً چادرهای دوپوش و ضدآب همراه داشته باشید.
نکات حیاتی که پیش از صعود به لپاسر باید بدانید
سفر به ییلاقات مرتفع و بدون دسترسی خودرویی، نیازمند آمادگی کامل و رعایت اصول ایمنی است:
۱. عدم وجود امکانات رفاهی: در لپاسر هیچ فروشگاه، نانوایی، پمپ بنزین یا مرکز درمانی وجود ندارد. تمام مواد غذایی مورد نیاز، داروهای شخصی، وسایل پختوپز و چراغقوه را باید از رامسر یا جواهرده تهیه کرده و همراه خود ببرید.
۲. پوشش شبکه موبایل: آنتندهی تلفن همراه و اینترنت در دشت لپاسر به شدت ضعیف است و در بسیاری از نقاط کاملاً قطع میشود. پیش از شروع کوهپیمایی، خانواده خود را از وضعیت سفر مطلع کنید و نقشههای آفلاین مسیر را روی گوشی خود ذخیره نمایید.
۳. تجهیزات و لباس گرم: حتی اگر در گرمترین روزهای مردادماه به لپاسر میروید، حتماً بادگیر، کاپشن گرم، کلاه، دستکش و کیسهخواب مناسب همراه داشته باشید؛ چرا که دمای هوا در طول شب ممکن است به نزدیکی صفر درجه برسد.
۴. احترام به طبیعت و فرهنگ بومی: زبالههای خود را تحت هیچ شرایطی در طبیعت رها نکنید؛ زیرا هیچ سیستم جمعآوری زبالهای در این ارتفاعات وجود ندارد. تمام زبالهها را در کیسهای جمع کرده و به جواهرده برگردانید. همچنین با احترام به چوپانان و بومیان منطقه، آرامش ییلاق را حفظ کنید. اگر زمان بیشتری در رامسر دارید، بازدید از جاذبههای تاریخی جواهرده مانند گورهای گبری جواهرده و استفاده از خواص درمانی آبهای گرم طبیعی با مطالعه راهنمای معرفی بهترین آب گرم های رامسر میتواند گزینههای بسیار جذابی برای روزهای بعدی سفر شما باشد.
