یکی دیگر از جاذبه‌های گردشگری در شهرستان اراک، منطقه‌ی حفاظت‌شده‌ی هفتاد قله است که در فاصله‌ی ۲۵ کیلومتری از این شهرستان و در بین شهرستان‌های اراک، محلات و خمین قرار گرفته است و حدود ۹۷ هزار و ۴۰۰ هکتار وسعت دارد. این منطقه در میان همه ی مناطق محافظت شده ایران منطقه ای خاص و برگزیده به شمار می رود و اسمش از وجود کوه هفتاد قله در آن گرفته شده است.

منطقه‌ حفاظت شده هفتاد قله از جاذبه های گردشگری اراک

دره چکاب و سیبک از مهم‌ترین دره‌های این منطقه هستند که به دلیل دربرداشتن چشمه‌هایی به همین نام به عنوان آبشخور مورد استفاده وحوش قرار می‌گیرد.۴۱ گونه گیاهی شناسایی شده و ۷۱ گونه پرنده نیز وجود دارد و با استفاده از دوربین‌های تله‌ای نصب‌شده، برای اولین بار در طول تاریخ حیات، این منطقه موفق به ثبت تصاویر پلنگ گردید. وجود بیش از ۷۰ کتیبه بر دل کوه متعلق به دوره صفویه و قاجار نشان از ارزش زیستگاهی این منطقه دارد. منطقه نمونه گردشگری هفتاد قله با مساحت ۱۰۰۰ هکتار در سال ۱۳۵۳ تحت حفاظت محیط‌زیست درآمده است.

چشم‌اندازی بسیار زیبا، حضور گونه‌های مختلف گیاهی و نیز وجود تنوع جالبی از حیوانات از جمله پستانداران، خزندگان و پرندگان این منطقه را همانند آزمایشگاه و موزه‌‌ای طبیعی ساخته است.

منطقه‌ حفاظت شده هفتاد قله از جاذبه های گردشگری اراک

این منطقه در همه ی فصل های سال میزبان علاقمندان، کوهنوردان و محققانی است که از شهرهای دور و نزدیک خودشان را به اینجا می رسانند تا چند ساعتی را در آغوش طبیعت بگذرانند. یکی از هدف های اصلی مدیریت این منطقه شکار ورزشی بوده که چند سالی ست در این منطقه انجام می شود و حتی شکارچیان کشورهای دیگر مثل برزیل و ایتالیا را هم به این منطقه کشانده است. موقعیت ویژه جغرافیایی و انواع و اقسام گیاهان و جانوران باعث شده تا منطقه حفاظت شده هفتاد قله همیشه نظرها را به خود جلب کند و از دیرباز از بهترین تفریحگاه ها باشد. در زمان قاجار تعدادی از پادشاهان برای شکار به این منطقه می آمدند این مساله را حتی می توان از روی سنگ نوشته های دره ی چکاب هم فهمید، بر روی یکی از سنگ نوشته ها آمده که در یک روز بیشتر از ۱۰۰ میش و قوچ شکار شده است. در کوه های هفتاد قله تقریبا ۶۲ کتیبه به چشم می خورد که بعضی از آن ها برای ۴۰۰ سال قبل هستند.

  روستای تاریخی و گردشگری هزاوه کجاست؟

منطقه‌ حفاظت شده هفتاد قله از جاذبه های گردشگری اراک

شکار و چرای بیرویه در طول سالیان دراز باعث شد تا قسمت های زیادی از این منطقه از نظر گونه های گیاهی و جانوری صدمات فراوانی ببیند برای همین در سال ۱۳۴۹ تدبیری به کار گرفته شد تا شکار در هفتاد قله، بره زرد و سیبک شکار ممنوع شود. در حدود ۴ سال بعد مناطق دیگری به مجموعه اضافه شد و کل این ناحیه به نام منطقه محافظت شده هفتاد قله نامگذاری شد.

برجسته ترین رشته کوهی که در این منطقه وجود دارد کوه هفتاد قله نام دارد که ارتفاع بلندترین قله اش، ۲۶۸۶ متر است. ارزشمندترین مامن حیات وحش این منطقه قله‌ها و دره‌های رشته‌ کوه هفتاد قله است که گونه های جانوری و گیاهی متنوعی را در خود جای داده است. در این منطقه کوه های دیگری مثل کوه لته در، بر زرد، سراب ازنا،  ، کوه قنقال، برآفتاب کارچان، دم شیر و کوه برف شاه هم وجود دارند.

منطقه‌ حفاظت شده هفتاد قله از جاذبه های گردشگری اراک

وضعیت اجتماعی:

تعداد ۲۰ روستا با جمعیتی بیش از ۱۶,۲۹۶ نفر در داخل و حاشیه منطقه به عنوان کانون های زیستی قرار دارند که طی دو دهه اخیر اغلب آنها در داخل و پیرامون منطقه توسعه و گسترش زیادی یافته اند. روستاهای ذکر شده اغلب از روستاهای جلگه ای – کوهستانی مرکز ایران بوده و اهم فعالیت آنها کشت و زرع (آبی و دیم)، باغداری و دامداری است.

پوشش گیاهی:

بیشترین تنوع گیاهی منطقه حفاظت شده هفتاد قله را به ترتیب کاسنی، نعناع، شب بو، گندمیان، چتریان، پروانه آسا، میخک، گاوزبان، لاله، میمون، آلاله، گون، هزار خار، درمنه، جارو، لاله واژگون، چوبک، بومادران، کنگر و فرفیون به خود اختصاص داده است.

  مدرسه سپهداری اراک ، مدرسه‌ای تاریخی مربوط به دوران قاجار

گونه های شاخص جانوری:

مهمترین وحوش منطقه حفاظت شده هفتاد قله عبارتند از:

پستانداران: پلنگ، گرگ، کل و بز، قوچ و میش، آهو (حدود ۱۸ راس)، گراز، گربه وحشی، کفتار، تشی، خرگوش، روباه، شغال، رودک، خفاش، خفاش حنایی

پازن (کل) هفتاد قله به عنوان نماد محیط زیست طبیعی استان مرکزی انتخاب شده است.

پرندگان: کبک، تیهو، انواع عقاب، هوبره، بال سفید، قمری، زنبور خور، چکاوک شاخدار، عقاب طلائی، دلیجه، سارگپه لیل، کوکر شکم سیاه، جغد کوچک، سنگ چشم بزرگ، چکچک کوهی، زرده پره کوهی، زاغی، کمرکلی، توکا سیاه

خزندگان و دوزیستان: مار جعفری، افعی شاخدار ایرانی، گرزه مار، افعی سوسن، بزمجه و لاک پشت مهمیزدار

منطقه‌ حفاظت شده هفتاد قله از جاذبه های گردشگری اراک

تعارضات و تهدیدهای منطقه:

کمبود منابع آبی و رودخانه های دائمی مهمترین مشکل این منطقه است.

منبع : farsnews،eligasht،iew
نویسنده

یک نظر بنویسید